GÓC NHÌN

Phí sàn đang ăn bao nhiêu phần lãi của bạn — và hạch toán vào đâu

· 8 phút đọc Đối soát Kế toán Sàn TMĐT

Trên một đơn hàng bán qua sàn, phần sàn giữ lại không phải một khoản mà là một chồng phí: hoa hồng nền tảng, phí giao dịch, phí cố định theo đơn, cộng các gói dịch vụ bạn đăng ký. Cộng dồn lại, mức trừ thường nằm trong khoảng 9–25% giá bán tùy sàn, tùy ngành hàng và tùy gói dịch vụ — trước khi bạn tính tới giá vốn, đóng gói, hay chi phí hoàn hàng.

Vấn đề không nằm ở việc phí cao hay thấp. Nó nằm ở chỗ phí bị trừ trước khi tiền về tài khoản, nên nó không đi qua bất kỳ phiếu chi nào của bạn. Không có phiếu chi thì không ai duyệt, không ai thấy, và cuối kỳ nó cũng không nằm ở dòng nào trong báo cáo mà chủ doanh nghiệp hay đọc.

Số liệu phí trong bài kiểm tra ngày 20/08/2026 từ các bản cập nhật công khai của sàn. Biểu phí đổi vài lần mỗi năm — trước khi tính giá bán, mở Seller Center của chính gian hàng bạn và đối chiếu lại.

Các lớp phí đang áp, tính tới 20/08/2026

KhoảnShopeeTikTok Shop
Hoa hồng / phí cố định1,21–8,1% tùy ngành (từ 06/6/2025); shop thường phổ biến 2–3%, Shopee Mall cao hơn1–17% tùy ngành; mặc định 12,5% Marketplace và 15,5% Mall (từ 09/5/2026)
Phí giao dịch6% từ 01/5/2026 (trước đó 5%), áp cả đơn COD — tên gọi đổi thành “phí xử lý giao dịch”6% từ 09/5/2026
Phí cố định theo đơn3.000đ/đơn (phí hạ tầng, từ 01/7/2025)3.000đ/đơn giao thành công (từ 27/10/2025)
Gói dịch vụ tự chọnVoucher Xtra, Content Xtra…Freeship Extra 4,5–5,5%; hoa hồng Affiliate/KOC thường 10–20%

Một chi tiết dễ bỏ qua nhưng ăn thẳng vào lãi: từ tháng 4/2026, TikTok Shop không hoàn lại phí hoa hồng khi khách trả hàng sau lúc đơn đã giao thành công — phí chỉ được hoàn nếu đơn hủy trước khi giao xong. Nghĩa là mỗi đơn hoàn không chỉ mất công nhận – kiểm – nhập lại kho, mà còn mất luôn phần phí đã trả cho đơn đó. Ai đang có tỷ lệ hoàn cao thì đây là khoản phải tính vào chi phí của luồng hàng hoàn, không phải chuyện nhỏ bỏ qua được.

Một đơn 300.000đ còn lại bao nhiêu

Lấy một đơn TikTok Shop giá bán 300.000đ, giá vốn 150.000đ, có tham gia Freeship Extra 5% (số liệu minh họa):

KhoảnSố tiền% giá bán
Hoa hồng nền tảng 12,5%37.500đ12,5%
Phí giao dịch 6%18.000đ6,0%
Phí xử lý đơn3.000đ1,0%
Freeship Extra 5%15.000đ5,0%
Tổng phí sàn73.500đ24,5%
Giá vốn hàng bán150.000đ50,0%
Còn lại trước chi phí vận hành76.500đ25,5%

Phần “còn lại” đó vẫn phải gánh tiếp đóng gói, nhân sự kho, chi phí quảng cáo và phần thiệt hại từ đơn hoàn. Chạy thêm một đợt voucher hay đẩy mạnh affiliate là con số 25,5% co lại rất nhanh — và đó là lúc doanh thu tăng mà lãi không tăng.

Vì sao chủ doanh nghiệp không thấy chồng phí này

Với kênh bán truyền thống, mọi chi phí đều đi qua một chứng từ: đơn mua, phiếu chi, hóa đơn nhà cung cấp. Phí sàn thì không. Sàn trừ thẳng vào số tiền chuyển về, bạn nhận phần còn lại, và nếu kế toán ghi doanh thu bằng đúng số tiền nhận được thì cả doanh thu lẫn chi phí đều biến mất khỏi sổ cùng lúc.

Hệ quả rất cụ thể: doanh thu trên sổ thấp hơn doanh thu thật, chi phí bán hàng thấp hơn chi phí thật, tỷ suất lãi gộp trông đẹp hơn thực tế, và không ai trả lời được câu “kênh nào đang thực sự có lãi”. Cách chặn duy nhất là ghi doanh thu theo giá bán, phí sàn ghi riêng thành chi phí bán hàng — mỗi loại phí một khoản mục, không gộp một cục “phí sàn”.

Hạch toán tách theo kênh, không trộn

Ba nguyên tắc đủ dùng cho doanh nghiệp vừa:

  • Doanh thu ghi theo giá bán trên đơn, không theo số tiền sàn chuyển về — cùng nguyên tắc với hóa đơn đầu ra xuất theo giá bán, từng đơn.
  • Mỗi loại phí một khoản mục (hoa hồng, giao dịch, phí đơn, gói dịch vụ, phí vận chuyển bù trừ) và gắn mã kênh cho từng khoản — Shopee, TikTok Shop, website, bán buôn tách bạch.
  • Đối chiếu theo kỳ: tổng phí ghi sổ phải khớp phần chênh giữa giá bán và tiền thực nhận trong bảng kê thanh toán của sàn.

Việc thứ ba nghe nặng nhưng chính là quy trình đối soát COD 5 bước bạn đã chạy hằng ngày, chỉ thêm một bước tổng hợp cuối kỳ. Còn khi phí đã tách theo kênh, bảng lãi lỗ theo kênh gần như tự có.

Kiểu vỡ lẽ này gần như luôn diễn ra theo một kịch bản: con số lãi ước tính được chốt từ hồi mới lên sàn — khi phí còn thấp và chưa đăng ký gói dịch vụ nào — rồi không ai tính lại, trong khi biểu phí tăng dần từng đợt và các gói Freeship, voucher, affiliate được bật thêm mỗi mùa sale. Mỗi thứ chỉ ăn thêm vài phần trăm nên không thứ nào đủ đau để dừng lại nhìn; cộng dồn sau một năm thì khoảng cách giữa “lãi trong đầu” và lãi thật đã đủ rộng để một kênh tưởng nuôi cả công ty hóa ra chỉ đang nuôi sàn.

Bảng lãi lỗ theo kênh — mẫu tối thiểu

Mỗi tháng, mỗi kênh một cột, các dòng theo đúng thứ tự này:

  1. Doanh thu theo giá bán.
  2. Trừ chiết khấu, voucher người bán chịu.
  3. Trừ tổng phí sàn, tách theo từng loại phí.
  4. Trừ giá vốn hàng bán — nếu tính giá thành theo lô thì số này là giá vốn thật của lô đã xuất, không phải bình quân cả tháng.
  5. Trừ chi phí hoàn hàng: hàng hủy, phí không được hoàn, công xử lý.
  6. Còn lại: lãi gộp theo kênh — con số dùng để quyết định.

Bảng này không cần phần mềm mới làm được; Excel làm vẫn ra. Điều kiện duy nhất là dữ liệu phí phải tách theo kênh ngay từ lúc ghi sổ, chứ không phải bóc tay từ file settlement lúc cuối năm — đó cũng là lý do chúng tôi ghép đơn sàn, kho và sổ kế toán vào cùng một hệ trong giải pháp cho nhà máy D2C.

Quyết định rút ra được từ bảng đó

Khi có lãi gộp theo kênh, ba câu hỏi trước nay trả lời bằng cảm giác trở thành phép trừ:

  • Kênh nào đáng đẩy thêm ngân sách — không phải kênh doanh thu lớn nhất, mà kênh còn lại nhiều nhất sau phí.
  • Giá sàn nào là đáy — giá bán tối thiểu phải phủ được giá vốn cộng tổng tỷ lệ phí của chính kênh đó; đáy của TikTok Shop cao hơn đáy của Shopee vì tỷ lệ phí khác nhau.
  • Gói dịch vụ nào đang lỗ — Freeship Extra hay affiliate làm tăng đơn, nhưng nếu phần tăng không bù nổi 5% hay 15% phí thì đó là mua doanh thu bằng lãi.

Nói thẳng phần ngược lại: có kênh lãi gộp mỏng mà vẫn nên giữ, vì nó gánh nhận diện thương hiệu hoặc xả hàng cận date nhanh. Điều kiện là bạn biết đang trả bao nhiêu cho việc đó, thay vì tưởng nó đang lãi.

Hỏi nhanh — đáp gọn

Phí sàn Shopee và TikTok Shop hiện khoảng bao nhiêu? Tính tới 20/08/2026: Shopee thu phí cố định 1,21–8,1% tùy ngành cộng phí giao dịch 6% và 3.000đ/đơn; TikTok Shop thu hoa hồng 1–17% (mặc định 12,5% Marketplace) cộng phí giao dịch 6% và 3.000đ/đơn. Các gói tự chọn như Freeship Extra hay affiliate tính thêm. Biểu phí đổi vài lần mỗi năm — đối chiếu Seller Center trước khi tính giá.

Phí sàn hạch toán vào đâu? Chi phí bán hàng, tách theo từng loại phí và gắn mã kênh. Doanh thu vẫn ghi theo giá bán trên đơn, không ghi bằng số tiền sàn chuyển về sau khi đã trừ phí.

Vì sao doanh thu tăng mà lãi không tăng? Thường vì phần tăng đến từ các gói dịch vụ hoặc chương trình khuyến mãi có phí theo phần trăm: đơn nhiều hơn nhưng mỗi đơn còn lại ít hơn. Bảng lãi lỗ tách theo kênh và theo loại phí cho thấy ngay điều đó.

Nếu muốn biết từng kênh của bạn còn lại bao nhiêu sau phí, đặt lịch demo 30 phút — mang file settlement một sàn bất kỳ, chúng tôi chỉ vào đó mà nói, không slide.

Đặt lịch demo Chat Zalo